Artrose

Wat is artrose?

In de volksmond wordt artrose ook wel gewrichtsslijtage genoemd. Het is de slijtage van het kraakbeen dat de botten in de gewrichten bekleedt, waardoor mensen pijnlijke en stijve gewrichten krijgen. Het is een typisch ouderdomsverschijnsel, maar kan ook bij jongere mensen voorkomen. Artrose valt niet te genezen, maar met medicijnen en fysiotherapie vermindert de pijn en kunnen de stijve gewrichten weer bewegen. Onder normale omstandigheden is het kraakbeen dat de uiteinden van de botten in gewrichten omkleed, glad. Bij artrose krijgt dit kraakbeen een ruw en onregelmatig oppervlak, waardoor het gewricht minder gemakkelijk beweegt en er pijn ontstaat. Artrose is iets heel anders dan chronische gewrichtsreuma. Indien u artrose heeft, hoeft u niet bang te zijn dat u ook aan chronische gewrichtsreuma gaat lijden.

Wat zijn de klachten van artrose?

De eerste signalen van artrose (gewrichtsslijtage) zijn stijfheid van de gewrichten bij het opstaan en in een later stadium gevolgd door pijn in gewrichten van handen, heupen of knieŽn. Het kraken van gewrichten als ze worden gedraaid is een andere aanwijzing voor artrose (gewrichtsslijtage). Deze klachten ontwikkelen zich gedurende een groot aantal jaren en worden naarmate men ouder wordt heel langzaam erger. Soms is het zo dat er naast artrose (gewrichtsslijtage) ook sprake is van gewrichtsontsteking, dan spreekt men van artritis.

n een latere fase van deze aandoening wordt door het slijten van het gewrichtskraakbeen ook het bot aangetast. Dit komt doordat de gewrichten door het verlies aan kraakbeen minder schokbestendig zijn geworden. Dit treedt het meest op bij gewrichten die zwaar worden belast, zoals knieŽn en heupen. Het gewrichtsbot wordt vaak dikker en gewrichten worden uiteindelijk zo misvormd dat de functie van het gewricht zeer beperkt wordt en het gebruik veel pijn doet. Vaak verergeren de klachten na een intensief gebruik van het gewricht, waarbij de pijn vaak 's nachts optreedt. Hierdoor lijden patiŽnten die gewrichtsslijtage (artrose) hebben ook vaak aan slapeloosheid.

Hoe ontstaat artrose?

Het is nog niet precies bekend waardoor de verruwing van het kraakbeen ontstaat. Wel zijn er inmiddels omstandigheden bekent die het optreden van artrose bevorderen:

- afwijkingen in de gewrichten of in de houding

- te zware belasting van de gewrichten

- ouderdom

- erfelijke aanleg.

Hoe vaak komt artrose voor?

Artrose is een typisch ouderdomsverschijnsel:

20 % van alle 55-plussers heeft artrose

90% van alle 60-plussers heeft het in meer of mindere mate.

Omdat de groep ouderen op dit moment sterk groeit, komt artrose dus steeds meer voor. Het is de meest voorkomende aandoening bij ouderen, vooral bij vrouwen.

Wat kan je doen aan artrose?

Leefstijl

- Om artrose op latere leeftijd te voorkomen is het belangrijk om:

- De gewrichten niet te zwaar te belasten door te tillen of door intensieve sportbeoefening

- Gezond te eten

- Het lichaamsgewicht op het juiste niveau te houden.

- Deze regels zijn ook van groot belang voor mensen die al artrose hebben. Voor hen gelden daar  naast de volgende leefregels:

- Blijf in beweging zonder de gewrichten teveel te belasten

- Rust regelmatig

- Houd de gewrichten goed warm.

- Medicijnen en fysiotherapie

Artrose valt niet te genezen, maar de meeste mensen met artrose leiden toch een normaal en actief leven. Een goede levensstijl, medicijnen en fysiotherapie zorgen ervoor dat stijve gewrichten weer kunnen bewegen. En een ernstig beschadigd gewricht (bijvoorbeeld een heup) vervangt de chirurg desnoods door een kunstmatig gewricht.

Wat is het verschil tussen artrose en reumatoÔde artritis?

ReumatoÔde artritis kenmerkt zich door een chronische ontsteking van verschillende gewrichten. Tussen de huid en gewricht bevindt zich het gewrichtskapsel dat bij reumatoÔde artritis ontstoken is geraakt. Dit wordt warmer en dikker en produceert ontstekingsvocht. Hoe warmer dit ontstekingsvocht wordt des te harder worden de schadelijke enzymen aan het werk gezet. Deze enzymen beschadigen het kraakbeen, maar ook het bot en gewrichtskapsel. Waar zich eerst een smeersel tussen de botuiteinden bevond schuren de gewrichten nu langs elkaar. Daarna kan het bot worden aangetast. De druk op het kraakbeen en het bot kan toenemen waardoor beide beschadigd raken en zelfs kunnen verdwijnen. Artrose wordt in de volksmond ook wel slijtagereuma genoemd. Bij artrose wordt het kraakbeen dunner waardoor de schokdempende functie ervan verdwijnt. Als gevolg daarvan neemt de druk op de botdelen toe en kunnen er afwijkingen aan de botten ontstaan. Naast veranderingen in het gewricht kunnen zich ook ontstekingen in de gewrichten voordoen. Dit wordt veroorzaakt door de vrijgekomen kraakbeendeeltjes die in de gewrichtsholte voorkomen. De oorzaak van artrose is onbekend; het kan een gevolg zijn van een stoornis in de stofwisseling van het gewrichtskraakbeen. Artrose komt ook op jonge leeftijd voor.

Kun je artrose op jonge leeftijd krijgen?

Artrose kun je op iedere leeftijd krijgen, al wordt de kans op artrose groter bij het ouder worden. In Nederland zijn er ongeveer 25.000 mensen met artrose tussen de 25 en 44 jaar.

Kunnen gewrichten slijten door beweging?

Bewegen is juist noodzakelijk om gewrichten soepel te houden. Mensen met artrose zijn soms geneigd het gewricht te ontzien en zoveel mogelijk rust te geven. En dat werkt juist averechts, want stijve gewrichten doen de klachten vaak alleen maar toenemen. Fietsen, zwemmen, wandelen, ook al gaat het om kleine afstanden, kunnen bijdragen tot een vermindering van de klachten.

Home                                                                Terug naar vraag en antwoord